Năm 1922, Fiat bắt đầu xây dựng nhà máy sản xuất ôtô Lingotto nổi tiếng lớn nhất Châu Âu. Việc xây dựng và trang bị diễn ra suốt 6 năm trời. Nhà máy cao 5 tầng này không chỉ là xưởng sản xuất xe hơi lớn nhất châu Âu mà còn nhanh chóng trở thành biểu tượng của ngành công nghiệp xe hơi Italy. Đây là nhà máy đầu tiên của Fiat sử dụng dây chuyền lắp ráp ôtô. Nhà máy Lingotto được xem là một trong những cuộc cách mạng của ngành công nghiệp sản xuất ô tô với những thay đổi mang tính bước ngoặt trong cơ cấu xây dựng sản xuất ở một nhà máy ô tô.
Nhà máy nổi tiếng của Chrysler được thiết kế với kiến trúc sư người Ý Mario Palanti. Đây được xem là một trong những công trình kiến trúc quan trọng nhất của Argentina và Uruguay thời bấy giờ. Sự ra đời của Palacio đóng một phần quan trọng trong sự phát triển của hãng xe Chrysler. Với tốc độ sản xuất đáng kinh ngạc của mình Palacio đã góp phần mở rộng mạng lưới phân phối của Chrysler lên trên toàn thế giới. Nhà máy này đã hoạt động 1 cách tích cực kéo dài đến tận sau Thế chiến thứ II. Khoảng 20 năm trước đây, nhà máy Palacio được chuyển thành khu vực căn hộ cao cấp. Tuy chỉ còn trong quá khứ, nhưng Palacio vẫn là một biểu tượng đẹp khi người ta nhắc về nhãn hiệu Chrysler.
3. Nhà máy Transparent của Volkswagen tại Dresden, Đức
Chức năng chính của nhà máy là sản xuất dòng xe sedan cao cấp của Volkswagen có thương hiệu Phaeton. Nhà máy được đặt tại trung tâm thành phố Dresden. Công trình có kiến trúc đẹp, với hình khối biểu cảm, ấn tượng như một bảo tàng nghệ thuật hiện đại. Phần lớn kết cấu mái che của nhà máy được làm bằng kính, sàn nhà được phủ bởi gỗ phong Canada. Mặt bằng được thiết kế hướng tới khách thăm quan, công trình trung bình có khoảng 250 khách thăm quan một ngày. Đây là một công trình công nghiệp không khói, không tiếng ồn, không độc hại. Để nhấn mạnh khía cạnh môi trường, hơn 350 cây được trồng trong khuôn viên đất nhà máy. Cảnh quan của nhà máy bao gồm mặt nước, cây xanh, các gò đất nhỏ đều được nghiên cứu rât chi tiết, góp phần tạo nên diện mạo một công trình sản xuất công nghiệp sạch - đẹp - thân thiện.
Mặc dù Highland Park không phải là nhà máy lắp ráp đầu tiên của Ford nhưng có lẽ nó là nhà máy nổi tiếng nhất của hãng xe lừng danh này.
Dưới bàn tay của kỹ sư Albert Kahn, nhà máy Highland Park đã được ra đời ngay tại vùng quê Highland Park, Michigan, khánh thành vào năm 1910. Đây là một cơ xưởng rộng 62 mẫu (acres), với tầm vóc rộng lớn nhất khiến cho ông John D. Rockefeller, chủ tịch của công ty lọc dầu Standard Oil phải nói rằng cơ xưởng xe hơi Highland Park là một huyền diệu kỹ nghệ của thời đại Sau đó, Henry Ford lại tiếp tục thuê Clarence Avery nghiên cứu, khảo sát nhà máy Highland Park, Michigan và sau đó lắp đặt một dây chuyền lắp ráp. Quy trình này ngược hẳn với dây chuyền lắp ráp thông thường - tất cả các chi tiết được chuyển tới lắp trên sát - xi. Những người thợ phải đi dọc theo dây chuyền đến từng sát-xi để lắp ráp chi tiết, chưa ai nghĩ đến việc di chuyển sát-xi trên dây chuyền. Vào giữa năm 1913, Ford Motor đưa dây chuyền vào để lắp ráp hệ thống đánh lửa, mô tơ và hộp số ở nhà máy Highland Park, Michigan.
5. Nhà máy Willow Run của Kaiser, Ford và GM
Nhà máy này được xây dựng trong Chiến tranh thế giới thứ hai bởi hãng Ford để sản xuất máy bay B-24 Liberator trên một cánh đồng thuộc sở hữu của Henry Ford. Khi bắt đầu hoạt động, đây là nhà máy lớn nhất thế giới với khả năng sản xuất hơn 650 chiếc B-24 mỗi tháng. Sau chiến tranh, Ford không cần nhà máy này nữa và nó được nhượng lại cho Kaiser và Fraser cho đến khi được bán cho GM vào năm 1953. GM đã lắp ráp rất nhiều mẫu xe tại Willow Run trước khi chuyển nhà máy này sang hình thức chuyên lắp ráp hệ thống truyền động. Hệ thống truyền động Hydramatic của hãng này – được trang bị trên rất nhiều dòng xe, trong đó có cả Rolls-Royces - đã được sản xuất tại Willow Run. Điều đặc biệt, đây cũng là nhà máy sản xuất súng trường M16, một thời gian được Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam.
Nhà máy Springfield của Rolls-Royce được bắt đầu đưa vào hoạt động vào năm 1021. Các hoạt động sản xuất các loại xe kéo dài đến tận năm 1931 khi doanh số bán hàng có phần chững lại. Đây là nhà máy thứ 2 của hãng xe Anh Quốc sau những thành công của nhà máy đầu tiên tại Thành phố Manchester. Thời gian này cũng chứng kiến sự xuất hiện của chiếc Phantom I với kiểu động cơ hoàn toàn mới van đặt trên và các đầu xylanh tháo ra được - công nghệ đỉnh cao thời bấy giờ.
Tuy không còn với chức năng nhà máy sản xuất ô tô nhưng Packard vẫn mãi luôn hùng vĩ ở Detroit. Việc nhà máy Packard ra đời là một câu chuyện dài và nhiều điều thú vị.
Nhận thấy tiềm năng của loại nhiên liệu này, Joy chuyển hướng chú ý đến động cơ đốt trong chạy bằng xăng và thực sự ấn tượng với Packard, chiếc xe được chế tạo ở Warren, Ohio bởi James W. Packard. Joy quyết tâm mua bằng được Packard và chuyển công ty này về quê hương của mình ở Detroit. Ông ủy quyền cho một kiến trúc sư trẻ tên là Albert Kahn xây dựng một nhà máy nằm trên đại lộ East Grand. Dù sau này Kahn đã thiết kế nhiều nhà máy ôtô lớn trên thế giới, nhưng đây là nhà máy đầu tiên với một nửa thế kỷ cho ra lò những chiếc xe sang trọng, chất lượng cao.
Thật đáng buồn khi nhà máy Twin Cities đã trở thành dĩ vãng. Twin Cities được xem là nhà máy lâu đời nhất của Ford tính đến thời điểm hoạt động. Nhà máy được khánh thành vào năm 1924 và bắt đầu hoạt động vào năm 1925 với việc cho ra đời mẫu xe Ts nổi tiếng.
Vào thời điểm đó, Twin Cities được biết đến là máy sản xuất xe nổi tiếng nhất với hiệu suất sản xuất mạnh mẽ cung cấp cho thị trường trong và ngoài nước. Tuy nhiên, nhà máy này đã bị khai tử đồng nghĩa với sự kết thúc của mẫu xe Ranger.
Nhà máy Westmoreland của VW tại New Stanton, Pennsylvania được xem là một trong những nhà máy lâu đời nhất của VW.
Iran Khodro được xem là một trong những nhà máy bí ẩn nhất trên thế giới. Đây cũng là nhà máy của niềm tự hào của ngành công nghiệp ô tô Trung Đông.
Xem bài viết đầy đủ
